অৰুণাচল প্ৰদেশৰ পূব ছিয়াং জিলাৰ পাছিঘাটত প্ৰস্তাৱিত ছিয়াং আপাৰ মাল্টিপাৰপ’জ প্ৰজেক্টৰ (SUMP) বিৰোধিতাক কেন্দ্ৰ কৰি শুকুৰবাৰে নিশা হিংসাত্মক পৰিস্থিতিৰ সৃষ্টি হয়। প্ৰতিবাদকাৰীয়ে এখন আৰক্ষী থানা, ৰাষ্ট্ৰীয় জলবিদ্যুৎ নিগমৰ (NHPC) কাৰ্যালয় আৰু কেইবাখনো আৰক্ষীৰ বাহনত অগ্নিসংযোগ কৰাৰ অভিযোগ উত্থাপন হৈছে। বিষয়াসকলৰ মতে, ঘটনাত প্ৰায় সাতৰ পৰা আঠখন আৰক্ষীৰ বাহন জ্বলাই দিয়া হয়।
শুকুৰবাৰে দিনৰ ভাগত ছিয়াং, আপাৰ ছিয়াং আৰু পূব ছিয়াং জিলাৰ বিভিন্ন অঞ্চলত প্ৰস্তাৱিত জলবিদ্যুৎ প্ৰকল্পটোৰ বিৰুদ্ধে ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। বন্ধৰ সময়সীমা বিয়লি ৫ বজাত শেষ হোৱাৰ পিছতো একাংশ প্ৰতিবাদকাৰীয়ে প্ৰতিবাদ অব্যাহত ৰখাত পৰিস্থিতি উত্তপ্ত হৈ পৰে। প্ৰশাসনৰ মতে, প্ৰতিবাদকাৰীয়ে পথ অৱৰোধ কৰাত যান-বাহনৰ চলাচল ব্যাহত হয়।
পূব ছিয়াং জিলাৰ উপায়ুক্ত জয়ন্তী পাৰ্টিনৰ বক্তব্য অনুসৰি, প্ৰতিবাদকাৰীসকলক আঁতৰি যাবলৈ বুজাবলৈ স্থানীয় দণ্ডাধীশ আৰু নিৰাপত্তাৰক্ষীয়ে প্ৰায় দুঘণ্টা ধৰি চেষ্টা চলায়। তাৰ পিছত ভিৰ ছত্ৰভংগ কৰিবলৈ কন্দুৱা গেছ নিক্ষেপৰ নিৰ্দেশ দিয়া হয়। ইয়াৰ পিছতে প্ৰতিবাদকাৰীৰ এটা অংশই শিলগুটি নিক্ষেপ কৰাৰ ফলত আৰক্ষী আৰু প্ৰশাসনৰ কেইবাজনো লোক আহত হয় বুলি বিষয়াগৰাকীয়ে জনায়।
বিজেপি নেতাৰ বাসগৃহতো আক্ৰমণৰ অভিযোগ
হিংসাত্মক ঘটনাৰ সময়ত অৰুণাচল প্ৰদেশ বিজেপিৰ সভাপতি তথা প্ৰাক্তন বিধায়ক কলিং ময়ং আৰু বিধায়ক নিনং এৰিঙৰ বাসগৃহৰো ক্ষতিসাধন কৰা হয় বুলি বিষয়াসকলে জনাইছে। মাৰিয়াং–গেকু সমষ্টিৰ বিধায়ক ওনি পাংয়াঙৰ বাসগৃহতো আক্ৰমণৰ অভিযোগ উত্থাপন হৈছে। আদি জনগোষ্ঠীৰ শীৰ্ষ সংগঠন ‘আদি বানে কেবাং’ৰ কাৰ্যালয়তো লণ্ডভণ্ড কৰা হয়।
পূব ছিয়াঙৰ উপায়ুক্তৰ মতে, সংঘৰ্ষত আঠজন প্ৰতিবাদকাৰীয়ে সামান্য আঘাত পোৱাত তেওঁলোকক স্থানীয় চিকিৎসালয়ত প্ৰাথমিক চিকিৎসা প্ৰদান কৰা হয়। আৰক্ষী আৰু প্ৰশাসনৰ কেইবাজনো লোকো আহত হোৱা বুলি বিষয়াসকলে জনাইছে। শনিবাৰে দুপৰীয়ালৈকে এই হিংসাত্মক ঘটনাৰ সন্দৰ্ভত কোনো লোকক গ্ৰেপ্তাৰ কৰা হোৱা নাছিল বুলি প্ৰাথমিক প্ৰতিবেদনত কোৱা হৈছে।
কি দাবীত প্ৰতিবাদ?
১১,২০০ মেগাৱাট ক্ষমতাসম্পন্ন প্ৰস্তাৱিত ছিয়াং আপাৰ মাল্টিপাৰপ’জ প্ৰজেক্টক কেন্দ্ৰ কৰিয়েই এই প্ৰতিবাদৰ সূত্ৰপাত। প্ৰকল্পটোৰ প্ৰাৰম্ভিক সমীক্ষা আৰু সম্ভাব্যতা অধ্যয়নৰ বিৰোধিতা কৰি কেইবাটাও সংগঠনে বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।
প্ৰতিবাদকাৰী সংগঠনসমূহৰ দাবীৰ ভিতৰত আছে—
গ্ৰেপ্তাৰ কৰা ১০জন কৰ্মীৰ মুক্তি।
নিলম্বিত গাঁও বুঢ়াসকলক পুনৰ নিযুক্তি।
প্ৰকল্পৰ প্ৰভাৱিত অঞ্চলত প্ৰাৰম্ভিক সম্ভাব্যতা প্ৰতিবেদন (PFR) প্ৰস্তুতৰ বাবে চলি থকা সমীক্ষা বন্ধ কৰা।
অঞ্চলটোত নিয়োজিত অৰ্ধসামৰিক আৰু কেন্দ্ৰীয় বাহিনী প্ৰত্যাহাৰ কৰা।
মুখ্যমন্ত্ৰীৰ হিংসা ত্যাগৰ আহ্বান
অৰুণাচল প্ৰদেশৰ মুখ্যমন্ত্ৰী পেমা খাণ্ডুৱে ঘটনাক গৰিহণা দি প্ৰতিবাদকাৰীসকলক আলোচনাৰ মাধ্যমেৰে সমস্যাৰ সমাধান বিচাৰিবলৈ আহ্বান জনায়। তেওঁ কয় যে প্ৰতিবাদ কৰাটো গণতান্ত্ৰিক অধিকাৰ, কিন্তু তাৰ নামত মানুহৰ ক্ষতি বা ৰাজহুৱা-ব্যক্তিগত সম্পত্তি ধ্বংস কৰাটো গ্ৰহণযোগ্য নহয়।
প্ৰকল্পটোক লৈ কিয় আপত্তি?
চৰকাৰৰ মতে, ছিয়াং নদীৰ ওপৰত প্ৰস্তাৱিত এই বৃহৎ প্ৰকল্পটোৱে জলসম্পদ ব্যৱস্থাপনা আৰু পানীৰ প্ৰবাহ নিয়ন্ত্ৰণত সহায় কৰিব পাৰে। তিব্বতত য়াৰলুং ছাংপো নদীৰ ওপৰত চীনৰ জলবিদ্যুৎ প্ৰকল্পৰ পৰিকল্পনাক লৈ থকা কৌশলগত উদ্বেগৰ সৈতে অৰুণাচল চৰকাৰে এই প্ৰকল্পৰ গুৰুত্বৰ কথাও উল্লেখ কৰিছে।
আনহাতে, প্ৰকল্পটোৰ বিৰোধীসকলৰ আশংকা—ই স্থানীয় জনগোষ্ঠীৰ ভূমি, জীৱিকা, পৰিৱেশ আৰু পৰম্পৰাগত জীৱনধাৰাৰ ওপৰত গভীৰ প্ৰভাৱ পেলাব পাৰে। চৰকাৰে অৱশ্যে স্পষ্ট কৰিছে যে বৰ্তমানৰ কাম প্ৰাৰম্ভিক কাৰিকৰী আৰু পৰিৱেশগত সমীক্ষাৰ পৰ্যায়ত আছে; এই সমীক্ষা নিজেই প্ৰকল্প নিৰ্মাণৰ চূড়ান্ত অনুমোদন নহয়।
পাছিঘাটৰ শেহতীয়া হিংসাত্মক ঘটনাই প্ৰকল্পটোক লৈ চৰকাৰ আৰু স্থানীয় প্ৰতিবাদী সংগঠনসমূহৰ মাজৰ সংঘাত অধিক জটিল কৰি তুলিছে। আইন-শৃংখলা বজাই ৰখাৰ লগতে স্থানীয় লোকৰ উদ্বেগৰ সমাধানৰ বাবে আলোচনাৰ পথ মুকলি কৰাটো এতিয়া প্ৰশাসনৰ বাবে গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰত্যাহ্বান।