ব্যক্তিৰ আপত্তিত বাতৰি বা তথ্য মচিবলগীয়া হ’লে সংবাদৰ উৎস, অনুসন্ধান আৰু গুৰুত্বপূৰ্ণ নথিৰ সুৰক্ষা কেনেকৈ থাকিব? এই প্ৰশ্ন উত্থাপন কৰি ডিজিটেল নিউজ পাব্লিচাৰ্ছ এছ’চিয়েশ্যনে (DNPA) উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ দ্বাৰস্থ হৈছে।
ডিজিটেল সংবাদমাধ্যমৰ ২১টা প্ৰকাশকক প্ৰতিনিধিত্ব কৰা সংগঠনটোৱে দাবী কৰিছে যে ডিজিটেল পাৰ্ছনেল ডাটা প্ৰটেকশ্যন আইন, ২০২৩ আৰু ২০২৫ৰ বিধিয়ে সংবাদমাধ্যমৰ স্বাধীনভাৱে কাম কৰাৰ ক্ষেত্ৰত বাধাৰ সৃষ্টি কৰিব পাৰে। অৱশ্যে, এইবোৰ আবেদনকাৰী সংগঠনটোৰ আশংকা আৰু যুক্তি; আইনখনৰ প্ৰকৃত প্ৰভাৱ সন্দৰ্ভত আদালতে এতিয়াও চূড়ান্ত সিদ্ধান্ত দিয়া নাই।
সাংবাদিকতাৰ কামত বাধাৰ আশংকা
ডিএনপিএৰ মতে, আইনখনে প্ৰকাশক, সম্পাদক, সাংবাদিক আৰু সংবাদদাতাক ব্যক্তিগত তথ্যৰ জাননী, আগতীয়া সন্মতি আৰু তথ্য মচি পেলোৱাৰ দৰে একে নিয়মৰ অধীনলৈ আনিছে। সংগঠনটোৰ আশংকা, এই নিয়মসমূহ সংবাদমাধ্যমৰ ক্ষেত্ৰতো কঠোৰভাৱে প্ৰয়োগ হ’লে অনুসন্ধানমূলক সাংবাদিকতা ক্ষতিগ্ৰস্ত হ’ব পাৰে।
উদাহৰণস্বৰূপে, কোনো দুৰ্নীতিৰ অভিযোগ অনুসন্ধান কৰি থকা সাংবাদিকক যদি সংশ্লিষ্ট ব্যক্তিৰ সন্মতি আগতেই ল’ব লাগে, তেন্তে অনুসন্ধানৰ কথা প্ৰকাশ পাই যাব পাৰে। একেদৰে, কোনো হুইছলব্ল’ৱাৰে দিয়া নথি বা তথ্য সংৰক্ষণ আৰু ব্যৱহাৰ কৰাৰ ক্ষেত্ৰতো সমস্যাৰ সৃষ্টি হ’ব পাৰে বুলি সংগঠনটোৱে আশংকা প্ৰকাশ কৰিছে।
গোপনীয়তাৰ অধিকাৰ বনাম সংবাদমাধ্যমৰ স্বাধীনতা
এই গোচৰৰ মূল প্ৰশ্নটো হ’ল—এজন ব্যক্তিৰ ব্যক্তিগত তথ্য সুৰক্ষিত ৰখাৰ অধিকাৰ আৰু জনস্বাৰ্থত তথ্য প্ৰকাশ কৰাৰ সংবাদমাধ্যমৰ অধিকাৰৰ মাজত ভাৰসাম্য কেনেকৈ ৰক্ষা কৰা হ’ব?
ডিএনপিএই যুক্তি দিছে যে আইনখনত সাংবাদিকতাৰ বাবে স্পষ্ট আৰু পৃথক সুৰক্ষা বা ৰেহাইৰ ব্যৱস্থা নাই। ফলত বাতৰিৰ সৈতে জড়িত কোনো ব্যক্তিয়ে নিজৰ তথ্য মচি পেলোৱাৰ দাবী জনালে সংবাদ সংস্থাই ইতিমধ্যে সংগ্ৰহ কৰা নথি, তথ্য বা সংবাদৰ উৎসৰ সুৰক্ষা সম্পৰ্কে অনিশ্চয়তাৰ সন্মুখীন হ’ব পাৰে।
সংগঠনটোৱে লগতে আদালতক জনাইছে যে পৰম্পৰাগত আৰু স্বীকৃত সংবাদ সংস্থাসমূহ ইতিমধ্যে প্ৰেছ কাউন্সিল অব ইণ্ডিয়াৰ দৰে প্ৰতিষ্ঠানৰ নিয়ন্ত্ৰণৰ আওতাত আছে। ভুল বা ভিত্তিহীন বাতৰি প্ৰকাশৰ বাবে সংবাদমাধ্যমে আইনী আৰু পেছাগত পৰিণামৰ সন্মুখীন হ’বলগীয়া হয় বুলিও তেওঁলোকৰ যুক্তি।
কেন্দ্ৰলৈ জাননী, ১৭ নৱেম্বৰত শুনানি
প্ৰধান ন্যায়াধীশ সূৰ্য কান্তৰ নেতৃত্বাধীন উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ বেঞ্চে কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰলৈ জাননী জাৰি কৰি বিষয়টোত উত্তৰ বিচাৰিছে। তাৎক্ষণিকভাৱে একপক্ষীয় স্থগিতাদেশ দিয়াৰ ক্ষেত্ৰত আদালতে সন্মতি প্ৰকাশ কৰা নাই। আদালতে ডিএনপিএকো প্ৰশ্ন কৰিছে—সংবাদমাধ্যমৰ তথ্য প্ৰকাশৰ অধিকাৰ অক্ষুণ্ণ ৰাখি সাধাৰণ নাগৰিকৰ ব্যক্তিগত গোপনীয়তা কেনেকৈ সুৰক্ষিত কৰিব পাৰি?
বিস্তৃত শুনানিৰ বাবে ১৭ নৱেম্বৰ দিন ধাৰ্য কৰা হৈছে।
এই গোচৰত কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰে কি যুক্তি আগবঢ়ায় আৰু সাংবাদিকতাৰ বাবে কোনো পৃথক সুৰক্ষা বা স্পষ্টীকৰণৰ প্ৰয়োজনীয়তা স্বীকাৰ কৰে নেকি, সেয়া এতিয়াও স্পষ্ট হোৱা নাই।
কিয় গুৰুত্বপূৰ্ণ এই গোচৰ?
এই বিতৰ্ক কেৱল ব্যক্তিগত গোপনীয়তা আৰু সংবাদমাধ্যমৰ স্বাধীনতাৰ মাজৰ সংঘাত নহয়। ইয়াৰ সৈতে জড়িত আছে অনুসন্ধানমূলক সাংবাদিকতাৰ ভৱিষ্যৎ, তথ্যৰ গোপনীয় উৎসৰ সুৰক্ষা আৰু জনস্বাৰ্থৰ সৈতে জড়িত নথি সংৰক্ষণৰ অধিকাৰ।
কিন্তু আইনখনৰ কোনটো বিধান কোন পৰিস্থিতিত সংবাদমাধ্যমৰ ক্ষেত্ৰত কেনেদৰে প্ৰযোজ্য হ’ব, সেই বিষয়ে আদালতৰ চূড়ান্ত ব্যাখ্যা এতিয়াও অহা নাই। সেয়েহে, ১৭ নৱেম্বৰৰ শুনানিত আদালতে ব্যক্তিগত গোপনীয়তাৰ অধিকাৰ আৰু জনস্বাৰ্থত সংবাদ প্ৰকাশৰ স্বাধীনতাৰ মাজত কেনে আইনী সীমাৰেখা নিৰ্ধাৰণ কৰে, সেয়া বিশেষভাৱে গুৰুত্বপূৰ্ণ হ’ব।
