দীপাৱলীৰ শুভেচ্ছা জনোৱাৰ সময়ত কংগ্ৰেছ সভাপতি মল্লিকাৰ্জুন খাৰ্গেই ‘খুচিয়োঁ কি ঈদ’ বুলি কোৱাক লৈ নতুন ৰাজনৈতিক বিতৰ্কৰ সূচনা হৈছে। বিজেপিয়ে এই মন্তব্যক তুষ্টিকৰণ আৰু ভোট-বেংকৰ ৰাজনীতিৰ নিদৰ্শন বুলি অভিহিত কৰি কংগ্ৰেছক ‘সনাতন-বিৰোধী’ বুলি আক্ৰমণ কৰিছে।
ইয়াৰ বিপৰীতে কংগ্ৰেছৰ ব্যাখ্যা, ‘ঈদ’ শব্দটো ইয়াত কোনো নিৰ্দিষ্ট ধৰ্মীয় উৎসৱৰ পৰিচয় সলনি কৰাৰ অৰ্থত ব্যৱহাৰ কৰা হোৱা নাই। আনন্দময় উদযাপন আৰু বিভিন্ন সংস্কৃতিৰ মাজত জাতীয় ঐক্যৰ আহ্বান জনাবলৈ শব্দটো ৰূপক হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল বুলি দলটোৱে জনাইছে।
এক নজৰত
- দীপাৱলীৰ উপলক্ষে খাৰ্গেই ‘খুচিয়োঁ কি ঈদ’ বুলি উল্লেখ কৰিছিল।
- বিজেপি মুখপাত্ৰ প্ৰদীপ ভাণ্ডাৰীয়ে ইয়াক কংগ্ৰেছৰ তুষ্টিকৰণৰ ৰাজনীতি বুলি অভিযোগ কৰিছে।
- কংগ্ৰেছৰ মতে, শব্দটো আনন্দময় উদযাপনৰ বহল অৰ্থত ব্যৱহৃত এক ৰূপক।
- বিজেপিয়ে এই বিতৰ্কৰ সৈতে ছোনিয়া গান্ধীৰ বাবৰি মছজিদ ধ্বংস-সম্পৰ্কীয় মন্তব্যও জড়িত কৰিছে।
ঘটনাৰ বিৱৰণ
দীপাৱলীৰ উপলক্ষে সাংবাদিকৰ সৈতে কথা পাতোঁতে কংগ্ৰেছ সভাপতি খাৰ্গেই উৎসৱটোক ‘খুচিয়োঁ কি ঈদ’ বুলি বৰ্ণনা কৰে। এই শব্দবন্ধক কেন্দ্ৰ কৰিয়েই বিজেপিৰ আপত্তিৰ সৃষ্টি হয়। দলটোৰ অভিযোগ, হিন্দু উৎসৱৰ স্বকীয় পৰিচয় সলনি কৰাৰ চেষ্টা কৰা অনুচিত।
৮ নৱেম্বৰত বিজেপি মুখপাত্ৰ প্ৰদীপ ভাণ্ডাৰীয়ে এক বাৰ্তাত কয় যে, দীপাৱলীৰ দিনটোতো কংগ্ৰেছৰ চিন্তা তুষ্টিকৰণ আৰু ভোট-বেংকক কেন্দ্ৰ কৰিয়েই চলিছে। তেওঁৰ মতে, খাৰ্গেৰ শুভেচ্ছা বাৰ্তাই কংগ্ৰেছৰ সেই ৰাজনৈতিক দৃষ্টিভংগী প্ৰকাশ কৰিছে। এই মন্তব্যৰ ভিত্তিতেই ভাণ্ডাৰীয়ে কংগ্ৰেছক ‘সনাতন-বিৰোধী’ আখ্যা দিয়ে।
বিজেপিয়ে খাৰ্গেৰ মন্তব্যক কেৱল পৃথক ঘটনা হিচাপে নেদেখি ছোনিয়া গান্ধীৰ শেহতীয়া বক্তব্যৰ সৈতেও সংযোগ ঘটাইছে। ফলত কংগ্ৰেছৰ ধৰ্মনিৰপেক্ষতা, সংখ্যালঘু-সম্পৰ্কীয় ৰাজনীতি আৰু হিন্দু পৰম্পৰাৰ প্ৰতি দলটোৰ স্থিতিক লৈ পুনৰ বাক্বিতণ্ডা আৰম্ভ হৈছে।
কাৰ কি বক্তব্য
প্ৰদীপ ভাণ্ডাৰীৰ অভিযোগ, কংগ্ৰেছে দীপাৱলীৰ দৰে উৎসৱৰ সময়তো তুষ্টিকৰণৰ ৰাজনীতি এৰিব পৰা নাই। ছোনিয়া গান্ধীৰ বাবৰি মছজিদ ধ্বংস-সম্পৰ্কীয় মন্তব্যৰ কথা উল্লেখ কৰি তেওঁ খাৰ্গেৰ দীপাৱলী-সংক্ৰান্ত শব্দচয়নক একে ৰাজনৈতিক ধাৰাৰ অংশ বুলি দাবী কৰে।
বিজেপিৰ মুখপাত্ৰ তথা ৰাজ্যসভাৰ সাংসদ সুধাংশু ত্ৰিবেদীয়েও ছোনিয়া গান্ধীৰ মন্তব্যক লৈ কংগ্ৰেছক সমালোচনা কৰে। তেওঁৰ অভিযোগ, কংগ্ৰেছৰ মনত অতীতৰ দৰেই এতিয়াও মোগল শাসক বাবৰৰ প্ৰতি সহানুভূতি আছে।
কংগ্ৰেছৰ বক্তব্য অনুসৰি, ‘ঈদ’ শব্দটো কোনো ধৰ্মীয় উৎসৱৰ পৰিচয় সলনি কৰাৰ উদ্দেশ্যে ব্যৱহাৰ কৰা হোৱা নাছিল। আনন্দ, সুখ আৰু সামূহিক উদযাপনৰ বহল অৰ্থ প্ৰকাশ কৰিবলৈ শব্দটো ৰূপক হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। বিভিন্ন সংস্কৃতি আৰু সম্প্ৰদায়ৰ মাজত জাতীয় ঐক্যৰ বাৰ্তা দিয়াই খাৰ্গেৰ বক্তব্যৰ মূল উদ্দেশ্য আছিল বুলি দলটোৱে কয়।
পটভূমি
এই বাক্বিতণ্ডাৰ পটভূমিত আছে ছোনিয়া গান্ধীৰ ১৯৯২ চনৰ ৬ ডিচেম্বৰত সংঘটিত বাবৰি মছজিদ ধ্বংসৰ স্মৃতি-সম্পৰ্কীয় বক্তব্য। নিজৰ স্মৃতিকথা প্ৰকাশৰ পূৰ্বে দিয়া এক সাক্ষাৎকাৰত তেওঁ কৈছিল যে, টেলিভিছনত ঘটনাটো দেখি তেওঁ কান্দি পেলাইছিল।
ছোনিয়া গান্ধীৰ মতে, সেই ধ্বংসকাণ্ডই ভাৰতৰ ধৰ্মনিৰপেক্ষ ভিত্তি ৰক্ষাৰ বাবে দেশখনে দীঘলীয়া সংগ্ৰাম কৰিব লাগিব বুলি তেওঁক উপলব্ধি কৰাইছিল। তেওঁ এইটোও স্বীকাৰ কৰিছিল যে, বিভিন্ন ক্ষেত্ৰত কংগ্ৰেছৰ আত্মসন্তুষ্টি আছিল আৰু সেই ব্যৰ্থতাই বিজেপি তথা হিন্দুত্বভিত্তিক ৰাজনীতিৰ উত্থানত আংশিক ভূমিকা লৈছিল।
তেওঁৰ এই মন্তব্যৰ পাছতে বিজেপি নেতাসকলে কংগ্ৰেছক লক্ষ্য কৰি সমালোচনা আৰম্ভ কৰে। ছোনিয়া গান্ধীৰ বক্তব্যৰ পাছদিনাই খাৰ্গেৰ দীপাৱলী-সম্পৰ্কীয় মন্তব্যক লৈ বিজেপিয়ে আক্ৰমণ তীব্ৰ কৰে।
পৰৱৰ্তী পদক্ষেপ
খাৰ্গেৰ মন্তব্যক লৈ বিজেপিৰ সমালোচনা আৰু কংগ্ৰেছৰ ব্যাখ্যাৰ পাছত বিষয়টো ৰাজনৈতিক বাক্বিতণ্ডাৰ অংশ হৈ পৰিছে। কংগ্ৰেছে শব্দটোৰ ৰূপকীয় ব্যৱহাৰৰ কথা স্পষ্ট কৰাৰ বিপৰীতে বিজেপিয়ে নিজৰ তুষ্টিকৰণৰ অভিযোগ অব্যাহত ৰাখিছে।